Kekamoz, tekne gövdesine, pervaneye ve deniz yapılarına tutunan kabuklu deniz canlılarının Türkçedeki yaygın adıdır. Bu canlılar, bilimsel olarak deniz kabukluları (Cirripedia) alt sınıfında yer alan "barnacle" türlerini kapsar.
Kekamoz Nedir?
Kekamoz, sert bir kalkerli kabuk içinde yaşayan bir kabuklu hayvandır. Larva evresinde suda serbest yüzer. Uygun bir yüzey bulduğunda tutunur ve bir daha yer değiştirmez. Kabuk, yüzeye güçlü bir yapıştırıcı salgıyla bağlanır. Halk arasında kekamoz, midye ve yosunla birlikte tekne altındaki tüm canlı birikimi için de kullanılır.
Kekamozun Tutunduğu Yerler
| Yer | Etkisi |
|---|---|
| Gövde | Sürtünmeyi artırır |
| Pervane | Verimi düşürür, titreşim yapar |
| Şaft ve braket | Sürtünme ve aşınma |
| Su girişleri | Soğutma suyunu kısıtlar |
| İskandil sensörü | Ölçümü bozar |
| Hız sensörü çarkı | Dönmeyi engeller |
Teknelere Etkileri
- Gövde direnci artar.
- Aynı güçte hız düşer.
- Yakıt tüketimi artar.
- Motor soğutması bozulabilir.
- Pervane titreşimi oluşur.
Pervane üzerindeki küçük birikimler bile verimi belirgin şekilde etkileyebilir.
Oluşumu Etkileyen Koşullar
| Koşul | Etkisi |
|---|---|
| Sıcak su | Üremeyi hızlandırır |
| Durgun su | Tutunmayı kolaylaştırır |
| Uzun süre bağlı kalma | Birikim artar |
| Işık alan yüzey | Yosun ile birlikte gelişim |
Temizleme Yöntemleri
- Tekne karaya çekilir.
- Gövde basınçlı suyla yıkanır.
- Kalan kabuklar plastik kazıyıcıyla kazınır.
- Kabuk tabanındaki kalıntılar zımparalanır.
- Antifouling boya yenilenir.
Metal kazıyıcı jelkota zarar verebilir.
Suda Temizleme
Bazı bölgelerde dalgıçlar, suda gövde temizliği yapar. Birçok marina ve bölge, antifouling kalıntılarının suya karışması nedeniyle suda temizliği sınırlar.
Önleme
- Antifouling boya düzenli yenilenir.
- Pervaneye özel antifouling ürünü uygulanır.
- Tekne düzenli kullanılır.
- Uzun bekleme sonrası pervane kontrol edilir.
Sık Sorulan Sorular
Kekamoz ile midye aynı canlı mıdır?
Hayır. Kekamoz kabuklu bir eklembacaklıdır. Midye ise yumuşakçadır.
Pervane kekamozla kaplanırsa ne olur?
Tekne hız kaybeder ve titreşim oluşur.
Kekamoz neden çok güçlü tutunur?
Kekamoz, suyun altında sertleşen protein esaslı bir yapıştırıcı salgılar.
Kekamoz kabuğu kazındıktan sonra iz kalır mı?
Kabuğun tabanı yüzeyde beyaz bir halka bırakabilir. Bu kalıntı zımparalanır.
Kekamoz hangi mevsimde artar?
Üreme, su sıcaklığının yükseldiği aylarda artar.
İlgili Terimler
Yosunlanma, Antifouling, Antifouling Boya, Zehirli Boya, Pervane, Deniz Suyu Süzgeci.