Denizcilik sözlüğü

DSC

Tanım

DSC, deniz telsizlerinde dijital veri kullanarak belirli bir istasyonu veya tüm istasyonları otomatik olarak çağıran sistemdir. DSC, İngilizce "Digital Selective Calling" (Dijital Seçmeli Çağrı) ifadesinin kısaltmasıdır.

DSC Nedir?

DSC, sesli çağrıdan önce kısa bir dijital mesaj gönderir. Mesajda arayan istasyonun MMSI numarası, çağrı türü ve gerekirse konum bilgisi bulunur. Alıcı telsiz, mesajı otomatik olarak alır ve sesli alarm verir. VHF bandında DSC çağrıları kanal 70'ten yapılır. DSC, Küresel Deniz Tehlike ve Emniyet Sistemi'nin (GMDSS) parçasıdır.

DSC Çağrı Türleri

Tür	Kullanım
Tehlike (Distress)	Hayati tehlike durumu
Acil (Urgency)	Acil durum, hayati tehlike yok
Emniyet (Safety)	Seyir veya hava emniyeti bilgisi
Bireysel (Individual)	Belirli bir MMSI numarasına çağrı
Grup (Group)	Belirli bir gemi grubuna çağrı
Tüm gemiler (All ships)	Menzildeki tüm istasyonlara çağrı
Konum sorgusu	Başka teknenin konumunu isteme

Tehlike Çağrısı

DSC telsizlerinde kırmızı ve kapaklı bir tehlike düğmesi bulunur. Düğme birkaç saniye basılı tutulduğunda tehlike çağrısı gönderilir. Çağrı şu bilgileri içerir:

MMSI numarası
GPS konumu
Zaman
Tehlikenin türü (seçildiyse)

Telsiz, çağrı yanıtlanana kadar belirli aralıklarla tekrar gönderir. Ardından kanal 16'da sesli MAYDAY çağrısı yapılır.

Tehlike Türleri

DSC menüsünde seçilebilen tehlike türleri şunlardır:

Yangın veya patlama
Su alma
Çatışma
Karaya oturma
Yatma veya devrilme
Batma
Kumanda kaybı
Gemiyi terk etme
Denize adam düşmesi

DSC'nin Avantajları

Avantaj	Açıklama
Otomatik konum	Konum elle okunmadan gönderilir
Hızlı çağrı	Tek düğmeyle tehlike bildirimi
Seçmeli çağrı	Belirli bir tekneyi doğrudan çağırma
Kayıt	Gelen çağrılar telsiz belleğinde saklanır

Yanlış Alarm

Yanlışlıkla gönderilen tehlike çağrısı hemen iptal edilir. Ardından kanal 16'da sesli olarak yanlış alarm bildirilir. Bu işlem, gereksiz kurtarma operasyonunu önler.

Sık Sorulan Sorular

DSC çağrısı için MMSI gerekli midir?

Evet. DSC çağrısı MMSI numarası ile tanımlanır.

DSC çağrısı yalnızca kıyı istasyonlarına mı gider?

Hayır. Menzildeki tüm DSC telsizleri tehlike çağrısını alır.

DSC çağrısı sonrası ne yapılır?

Kanal 16 dinlenir ve sesli MAYDAY çağrısı yapılır.

İlgili Terimler

VHF Telsiz, MMSI Numarası, Sabit VHF, El Telsizi, EPIRB, Deniz Telsizi.

İlgili terimler

Deniz Telsizi

Deniz telsizi , gemiler, tekneler ve kıyı istasyonları arasında haberleşme için denizcilik frekans bantlarını kullanan telsiz cihazıdır. Deniz telsizleri, rutin iletişim ve acil durum çağrıları için kullanılır. Deniz Telsizi Nedir? Deniz telsizleri, Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU) tarafından denizcilik hizmetlerine ayrılmış frekanslarda çalışır. Kullanılan bant, haberleşme menzilini belirler. Küçük tekneler genellikle VHF telsiz kullanır. Uzun mesafe seyirlerde MF/HF telsiz veya uydu haberleşmesi de kullanılır. Deniz Telsizi Türleri Tür Frekans Bandı Yaklaşık Menzil VHF telsiz 156–162 MHz Görüş hattı, kıyıya yakın MF telsiz 1,6–4 MHz Orta mesafe HF telsiz 4–27,5 MHz Uzun mesafe Uydu haberleşme Uydu frekansları Küresel GMDSS Deniz Alanları Küresel Deniz Tehlike ve Emniyet Sistemi (GMDSS), deniz alanlarını kapsama durumuna göre ayırır. Alan Kapsam A1 En az bir VHF DSC kıyı istasyonunun kapsadığı alan A2 MF DSC kıyı istasyonunun kapsadığı alan (A1 hariç) A3 IMO tarafından tanınan mobil uydu hizmetinin kapsamı (A1 ve A2 hariç) A4 Diğer alanlar, kutup bölgeleri SOLAS gemilerinde bulunması gereken telsiz donanımı, geminin seyrettiği deniz alanına göre belirlenir. Telsiz Ruhsatı ve Belgeler Gemi telsiz istasyonu ruhsatı: Teknedeki telsiz donanımının kaydıdır. Kısa Mesafe Telsiz Operatörü Belgesi (SRC): VHF kullanımını kapsar. Uzun Mesafe Telsiz Operatörü Belgesi (LRC): MF/HF ve uydu sistemlerini kapsar. Türkiye'de telsiz ruhsatı ve operatör belgesi işlemleri Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından yürütülür. Telsiz Kullanım Kuralları Konuşmaya başlamadan önce kanalı dinleyin. Çağrıyı kısa ve açık yapın. Kanal 16'yı yalnızca çağrı ve tehlike için kullanın. Çağrı sonrası çalışma kanalına geçin. Gereksiz konuşmalardan kaçının. Öncelik Sözcükleri Sözcük Anlamı MAYDAY Hayati tehlike PAN-PAN Acil durum, hayati tehlike yok SECURITE Seyir veya hava emniyeti bilgisi Sık Sorulan Sorular Gezi teknesi için hangi telsiz gerekir? Kıyıya yakın seyirlerde VHF telsiz yaygındır. Ulusal mevzuat, bulundurulması gereken donanımı belirler. HF telsiz ile uydu haberleşmesi arasındaki fark nedir? HF telsiz iyonosfer yansımasıyla uzak mesafeye ulaşır. Uydu haberleşmesi uydular üzerinden çalışır. Telsiz konuşmaları gizli midir? Hayır. VHF yayınları aynı kanalı dinleyen herkesçe duyulur. İlgili Terimler VHF Telsiz, El Telsizi, Sabit VHF, DSC, Uydu Haberleşmesi, NAVTEX.

EPIRB

EPIRB , acil durumda gemi veya teknenin konumunu uydu sistemi aracılığıyla kurtarma merkezlerine bildiren telsiz işaretleyicidir. EPIRB, İngilizce "Emergency Position Indicating Radio Beacon" (Acil Durum Konum Bildiren Telsiz İşaretleyicisi) ifadesinin kısaltmasıdır. EPIRB Nedir? EPIRB, etkinleştirildiğinde 406 MHz frekansında tehlike sinyali yayınlar. Sinyal, uluslararası Cospas-Sarsat uydu sistemi tarafından alınır. Sistem, sinyali yer istasyonlarına ve ilgili kurtarma koordinasyon merkezine iletir. Birçok EPIRB ayrıca GNSS konumunu sinyale ekler. Cospas-Sarsat Sistemi Cospas-Sarsat, uydu tabanlı uluslararası arama-kurtarma sistemidir. Sistem; EPIRB, PLB ve uçak acil durum vericilerinden gelen 406 MHz sinyallerini alır. Sinyaller, alçak, orta ve yer eşzamanlı yörüngedeki uydular tarafından algılanır. EPIRB'nin Yayınları Frekans Görevi 406 MHz Uyduya kimlik ve konum gönderir 121,5 MHz Kurtarma ekiplerinin yön bulması için yerel sinyal AIS (bazı modeller) Yakındaki gemilere konum gösterir EPIRB Türleri Tür Özellik Kategori I Su temasıyla kendiliğinden yuvasından çıkar ve çalışır Kategori II Elle çıkarılır, su temasıyla veya elle çalıştırılır Kategori I EPIRB'ler hidrostatik serbest bırakma ünitesiyle monte edilir. Tekne batarsa ünite belirli derinlikte cihazı serbest bırakır. Kayıt Her EPIRB'nin benzersiz bir kimlik numarası (UIN veya Hex ID) vardır. Cihaz, bayrak devletinin ilgili kurumuna kaydedilir. Kayıtta tekne bilgileri ve acil durum irtibat kişileri yer alır. Kayıt, kurtarma merkezinin teknenin kimliğini hızla belirlemesini sağlar. Pil ve Çalışma Süresi 406 MHz EPIRB'lerin en az 48 saat çalışması gerekir. Pilin son kullanma tarihi cihaz üzerinde yazar. Pil değişimi yetkili servislerde yapılır. Hidrostatik serbest bırakma ünitesinin de son kullanma tarihi vardır. Test ve Kontrol Cihazın test düğmesiyle kendi kendine test yapın. Test sırasında üreticinin talimatına uyun. Pil ve hidrostatik ünite tarihlerini kontrol edin. Kayıt bilgilerinin güncel olduğunu doğrulayın. Gerçek tehlike sinyali test amacıyla gönderilmez. Sık Sorulan Sorular EPIRB ile PLB arasındaki fark nedir? EPIRB tekneye kayıtlıdır ve daha uzun çalışır. PLB kişiye kayıtlıdır ve taşınabilir. EPIRB yanlışlıkla çalışırsa ne yapılır? Cihaz kapatılır ve en yakın kurtarma koordinasyon merkezine bildirilir. EPIRB su altında çalışır mı? Sinyal su altından iletilemez. Cihaz su yüzeyinde yüzerken çalışır. İlgili Terimler PLB, SART, DSC, MMSI Numarası, Can Salı, Acil Durum Sinyali.

El Telsizi

El telsizi , pille çalışan ve elde taşınabilen deniz VHF telsizidir. El telsizi, sabit telsize yedek olarak ve tender bot gibi küçük teknelerde ana telsiz olarak kullanılır. El Telsizi Nedir? El telsizi; anten, pil, hoparlör ve mikrofonu tek gövdede birleştirir. Cihaz, sabit VHF telsizle aynı deniz kanallarını kullanır. Çıkış gücü sabit telsizden düşüktür. Anteni kısa ve alçakta olduğu için menzili de daha kısadır. Temel Özellikler Özellik Açıklama Çıkış gücü Genellikle 5–6 W, düşük güç 1 W Güç kaynağı Şarjlı pil veya alkalin pil kutusu Su geçirmezlik Genellikle IPX7 veya daha yüksek Yüzme özelliği Bazı modeller suda batmaz DSC işlevi Bazı modellerde tehlike düğmesi Dahili GPS DSC çağrısına konum ekler Menzil El telsizinin menzili, anten yüksekliği ve çıkış gücüyle sınırlıdır. Tekneler arasında birkaç deniz mili menzil yaygındır. Yüksek antenli kıyı istasyonlarıyla menzil artabilir. Menzil arazi ve hava koşullarına göre değişir. Kullanım Alanları Sabit telsizin yedeği Tender bot ve şişme bot Kayak ve küçük yelkenliler Yanaşma sırasında baş güverte ile kaptan arasında iletişim Can salına alınacak acil durum çantası Yüzme Özelliği ve Işık Denize düşen bir telsizi bulmak zordur. Yüzen modeller su yüzeyinde kalır. Bazı modellerde suya temas edince yanan bir ışık bulunur. Bu özellik telsizin kurtarılmasını kolaylaştırır. Pil Yönetimi Seyir öncesi pili tam şarj edin. Yedek pil veya alkalin pil kutusu bulundurun. Uzun bekleme sırasında düşük güç modunu kullanın. Şarj cihazını deniz suyundan koruyun. Telsiz yayın yaparken pil daha hızlı tükenir. DSC ve GPS DSC özellikli el telsizlerinin kendi MMSI numarası olabilir. Bu numara, cihaza özel olarak tahsis edilir. Telsiz, tehlike çağrısında GPS konumunu otomatik gönderir. Sık Sorulan Sorular El telsizi sabit telsizin yerini tutar mı? Menzili kısa olduğu için kıyıdan uzak seyirde sabit telsiz önerilir. El telsizi ıslanırsa çalışır mı? IPX7 modeller geçici suya daldırmaya dayanır. Deniz suyundan sonra tatlı suyla durulanır. El telsizinin anteni uzatılabilir mi? Bazı modellere harici anten bağlanabilir. Bu bağlantı menzili artırır. İlgili Terimler VHF Telsiz, Sabit VHF, DSC, MMSI Numarası, IP67, Tender Bot.

MMSI Numarası

MMSI numarası , deniz telsiz istasyonlarını tanımlayan dokuz haneli benzersiz kimlik numarasıdır. MMSI, İngilizce "Maritime Mobile Service Identity" (Denizcilik Mobil Servis Kimliği) ifadesinin kısaltmasıdır. MMSI Numarası Nedir? MMSI, bir gemi veya teknenin dijital telsiz kimliğidir. Numara; DSC destekli VHF telsizlere, AIS cihazlarına ve bazı acil durum işaretleyicilerine programlanır. Bu cihazlar yayın yaptığında MMSI numarası da iletilir. Böylece çağrı veya mesajın hangi istasyondan geldiği anlaşılır. MMSI Numarasının Yapısı Bölüm Açıklama MID İlk üç hane, ülke kodu (Maritime Identification Digits) İstasyon numarası Kalan altı hane Türkiye'nin MID kodu 271'dir. Türk bayraklı teknelerin MMSI numaraları genellikle 271 ile başlar. MMSI Türleri Biçim Kullanım MIDxxxxxx Gemi istasyonu 00MIDxxxx Kıyı istasyonu 0MIDxxxxx Gemi grubu 970xxxxxx AIS-SART 972xxxxxx MOB cihazları 974xxxxxx EPIRB-AIS Biçimler ITU-R M.585 tavsiyesinde tanımlanır. ITU, Uluslararası Telekomünikasyon Birliği'nin kısaltmasıdır. MMSI'nin Kullanıldığı Cihazlar DSC destekli sabit VHF telsiz DSC destekli el telsizi AIS vericisi ve transponder Bazı EPIRB ve PLB cihazları MMSI Nasıl Alınır? MMSI numarası, teknenin kayıtlı olduğu ülkenin yetkili idaresi tarafından tahsis edilir. Türkiye'de MMSI ve gemi telsiz istasyonu ruhsatı işlemleri Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından yürütülür. Başvuruda teknenin kayıt bilgileri ve telsiz cihazlarının bilgileri istenir. DSC Çağrılarında MMSI DSC tehlike çağrısında telsiz, MMSI numarasını ve GPS konumunu otomatik gönderir. Kurtarma koordinasyon merkezi, MMSI veritabanından teknenin bilgilerine ulaşır. Bu nedenle MMSI kayıtlarının güncel tutulması önemlidir. Programlama MMSI, cihazın menüsünden programlanır. Birçok cihazda MMSI yalnızca bir veya iki kez girilebilir. Hatalı giriş, cihazın bayi tarafından sıfırlanmasını gerektirebilir. Sık Sorulan Sorular Tekne satıldığında MMSI ne olur? MMSI kayıtları yeni sahibin bilgileriyle güncellenir veya yeni numara tahsis edilir. İşlem yerel idarenin kurallarına göre yapılır. MMSI olmadan DSC telsiz kullanılabilir mi? Telsiz çalışır, ancak DSC tehlike çağrısı kimlik bilgisi olmadan gönderilemeyebilir. MMSI ile çağrı işareti aynı mıdır? Hayır. Çağrı işareti sesli telsiz iletişiminde kullanılan harf ve rakam dizisidir. İlgili Terimler DSC, VHF Telsiz, AIS, AIS Transponder, EPIRB, Sabit VHF.

Tüm terimlere dön