Denizcilik sözlüğü

MOB Şamandırası

Tanım

MOB şamandırası, denize düşen kişinin bulunduğu noktayı uzaktan görülebilecek şekilde işaretleyen, dikey yükselen bayraklı şamandıradır. İngilizcede bu şamandıraya "dan buoy" denir.

MOB Şamandırası Nedir?

Dalgalı denizde suda bir kişinin başı birkaç yüz metreden sonra görülmez olur. MOB şamandırası, su yüzeyinden yukarı yükselen bir direk ve bayrak taşır. Bu yükseklik, işaretin dalgalar arasında görülmesini sağlar. Şamandıra, can simidiyle birlikte veya ayrı olarak suya atılır.

MOB Şamandırasının Bölümleri

Bölüm	Görevi
Yüzer gövde	Şamandırayı su yüzeyinde tutar
Direk	Bayrağı ve ışığı yukarıda taşır
Bayrak	Gündüz görünürlük sağlar
Işık	Gece görünürlük sağlar
Balast ağırlığı	Direği dik tutar
Deniz çapası	Rüzgârla sürüklenmeyi yavaşlatır
Yüzer halat	Can simidine bağlar

MOB Şamandırası Türleri

Tür	Özellik
Sabit direkli şamandıra	Teleskopik veya sabit direk, vardavelada taşınır
Şişme şamandıra	Kılıf içinde saklanır, suya atılınca gaz tüpüyle şişer
Can simidi entegre sistem	Simit, şamandıra ve ışık tek pakette

Şişme şamandıralar az yer kaplar ve küçük teknelerde tercih edilir.

Deniz Çapasının Önemi

Suda bir kişi rüzgârla sürüklenir. Şamandıra ise rüzgâra daha fazla yüzey gösterir ve daha hızlı sürüklenebilir. Deniz çapası, şamandıranın sürüklenmesini yavaşlatarak kişiye yakın kalmasını sağlar.

Montaj

Şamandıra kıç vardavelasındaki tutucuda veya borusunda taşınır.
Can simidine yüzer halatla bağlanır.
Tek hareketle suya atılabilecek şekilde yerleştirilir.
Işık, su temasıyla otomatik yanacak şekilde ayarlanır.

Kullanım Adımları

Kişi düştüğünde can simidini atın.
Şamandırayı aynı anda suya bırakın.
Işığın yandığını ve bayrağın dik durduğunu kontrol edin.
Şamandırayı referans alarak tekneyi geri döndürün.

Bakım

Bayrakta solma ve yırtık kontrol edin.
Işığın pilini ve son kullanma tarihini kontrol edin.
Şişme modellerde servis aralığını takip edin.
Balast ve direk bağlantılarını inceleyin.

Sık Sorulan Sorular

MOB şamandırası neden yüksektir?

Dalgaların arasında görünür kalması için su yüzeyinden yukarı yükselir.

MOB şamandırası tek başına yeterli midir?

Hayır. Can simidi ve diğer ekipmanla birlikte kullanılır.

Şişme şamandıra kaç kez kullanılabilir?

Kullanım sonrası gaz tüpü ve tetik yenilenerek yeniden kullanılabilir.

İlgili Terimler

MOB, Denize Adam Düştü, Can Simidi, At Nalı Can Simidi, Kurtarma Halkası, Acil Durum Ekipmanı.

İlgili terimler

Acil Durum Ekipmanı

Acil durum ekipmanı , teknede yangın, su alma, denize düşme ve gemiyi terk etme gibi acil durumlarda kullanılmak üzere hazır tutulan ekipmandır. Acil Durum Ekipmanı Nedir? Acil durum ekipmanı, olağan seyirde kullanılmayan ancak kriz anında hızla erişilmesi gereken araçlardır. Ekipman, acil durum türüne göre gruplandırılır. Doğru yerde saklanan ve bilinen ekipman, müdahale süresini kısaltır. Acil Durum Türlerine Göre Ekipman Acil Durum Ekipman Yangın Yangın söndürücü, yangın battaniyesi Su alma Sintine pompaları, konik tapalar, sızdırmazlık macunu Denize düşme Can simidi, MOB şamandırası, kurtarma halkası Gemiyi terk etme Can salı, kaçış çantası, EPIRB Dümen arızası Acil durum dümeni Elektrik kesintisi El feneri, el telsizi, el GPS'i Tıbbi acil durum İlk yardım çantası Direk kırılması Tel kesici, demir testeresi Kaçış Çantası Kaçış çantası, gemiyi terk etme durumunda can salına alınan su geçirmez çantadır. İngilizcede bu çantaya "grab bag" denir. Örnek içerik: Malzeme Görevi El telsizi (VHF) Kurtarıcılarla iletişim PLB veya EPIRB Konum bildirimi İşaret fişekleri Görsel işaret El GPS'i Konum bilgisi Su ve gıda Hayatta kalma İlk yardım malzemesi Tıbbi müdahale El feneri ve yedek pil Aydınlatma Termal battaniye Isı kaybını önleme Belgelerin kopyası Kimlik ve tekne belgeleri Kişisel ilaçlar Sağlık gereksinimleri Çanta yüzer ve parlak renkli olmalıdır. Saklama İlkeleri Ekipmanı hızlı erişilen yerlere yerleştirin. Kaçış çantasını kamara girişine yakın tutun. Kesici aletleri güvenli şekilde saklayın. Ekipmanın yerini planda işaretleyin. Görev Dağılımı Acil durumda her kişinin görevini bilmesi gerekir. Örnek görevler: Tehlike çağrısını yapma Can salını hazırlama Kaçış çantasını alma EPIRB'yi etkinleştirme Mürettebatı sayma Tatbikat Tatbikat, acil durum ekipmanının yerini ve kullanımını pekiştirir. Sezon başında ve yeni mürettebatla tatbikat yapılması önerilir. Sık Sorulan Sorular Kaçış çantası ne zaman hazırlanır? Seyirden önce hazırlanır ve seyir boyunca hazır tutulur. Konik tapa ne işe yarar? Kopan gövde geçişinin deliğini geçici olarak kapatır. Acil durum ekipmanı ne sıklıkla kontrol edilir? Sezon başında ve son kullanma tarihlerine göre periyodik olarak kontrol edilir. İlgili Terimler Güvenlik Ekipmanı, Can Salı, EPIRB, Acil Durum Dümeni, İlk Yardım Çantası, Tekne Emniyet Donanımı.

At Nalı Can Simidi

At nalı can simidi , U harfi veya at nalı biçiminde üretilen, açık uçlu yüzer kurtarma simididir. At nalı can simidi, yelkenlilerde ve gezi teknelerinde yaygın olarak kullanılır. At Nalı Can Simidi Nedir? At nalı can simidi, köpük dolgulu ve kumaş kaplı bir gövdeden oluşur. Simidin açık ucu, kişinin simidin içine kolayca girmesini sağlar. Kişi simidi sırtından geçirir ve kollarını iki uçtan çıkarır. Simit, kişiyi koltuk altlarından destekleyerek yüzer tutar. At Nalı Can Simidinin Özellikleri Özellik Açıklama Biçim U veya at nalı Dolgu Kapalı hücreli köpük Kaplama UV dayanımlı kumaş Kapatma kayışı Açık uçları birleştirir Retroreflektif bant Gece görünürlüğü Renk Genellikle turuncu veya sarı Halka Simitle Karşılaştırma Özellik At Nalı Simit Halka Simit Kişinin girişi Açık uçtan kolayca Başın üstünden geçirilir Ağırlık Hafif Daha ağır Atış mesafesi Kısa Daha uzun Saklama Vardavela tutucusunda Tutucu veya kancada Kullanım alanı Gezi tekneleri Gemiler ve iskeleler Montaj At nalı can simidi genellikle kıç vardavelasına takılan bir tutucuda saklanır. Tutucu, simidin rüzgârda düşmesini önler. Simit, kılıf içinde UV ışınlarından korunabilir. Kılıf, simidin hızla çıkarılmasını engellememelidir. Ek Donanım Bazı teknelerde at nalı simit, bir MOB sistemiyle birlikte kullanılır: Işık: Suya düşünce yanan su aktifli ışık Bayraklı şamandıra (dan buoy): Uzaktan görülen dikey işaret Yüzer halat: Simidi tekneye bağlar Deniz çapası: Simidin rüzgârla sürüklenmesini yavaşlatır Kullanım Adımları Denize düşme anında simidi tutucusundan çekin. Simidi kişiye doğru atın. Ek donanımın birlikte suya düştüğünü kontrol edin. Teknenin MOB manevrasını başlatın. Kişinin simide girmesini sağlayın. Bakım Kumaş kaplamada UV solması ve yırtık kontrol edin. Kapatma kayışının sağlamlığını doğrulayın. Işığın pil ve son kullanma tarihini kontrol edin. Simidi tatlı suyla yıkayıp kurutun. Sık Sorulan Sorular At nalı simit SOLAS onaylı mıdır? At nalı simitler genellikle gezi tekneleri için üretilir. SOLAS gemilerinde halka simitler kullanılır. At nalı simit ne kadar uzağa atılabilir? Hafif yapısı nedeniyle rüzgârda uzağa atılması zordur. Kısa mesafede etkilidir. Kılıf neden kullanılır? Kılıf, simidin kumaşını ve köpüğünü güneşten korur. İlgili Terimler Can Simidi, MOB Şamandırası, Denize Adam Düştü, Kurtarma Halkası, Cankurtaran Halatı, Can Yeleği.

Can Simidi

Can simidi , denize düşen bir kişiye atılan ve kişinin tutunarak yüzer kalmasını sağlayan halka biçimli kurtarma aracıdır. İngilizcede can simidine "lifebuoy" veya "life ring" denir. Can Simidi Nedir? Can simidi, sert dış kabuk ve içinde yüzer köpükten oluşur. Simit, suya atıldığında yüzeyde kalır. Denize düşen kişi simide tutunur veya içine girer. Simide bağlı halat, kişinin tekneye çekilmesini sağlar. Can Simidinin Bölümleri Bölüm Görevi Halka gövde Yüzerlik sağlar Tutunma halatı Simidin çevresinde tutunma noktası oluşturur Retroreflektif bant Gece projektörle görülmesini sağlar Yüzer halat Kişiyi tekneye çekmeyi sağlar Kendinden yanan ışık Gece konumu gösterir Duman işareti Gündüz konumu gösterir (gemilerde) SOLAS Şartları SOLAS kapsamındaki gemilerde can simitleri LSA Kodu şartlarına uyar. Başlıca şartlar şunlardır: Özellik Değer Dış çap En fazla 800 mm İç çap En az 400 mm Kütle En az 2,5 kg Yük taşıma 24 saat boyunca en az 14,5 kg demir yükü taşıma Renk Yüksek görünürlüklü renk Gezi teknelerinde kullanılan can simitleri ulusal şartlara ve ürün standartlarına göre seçilir. Can Simidi Türleri Tür Özellik Halka can simidi Klasik yuvarlak biçim At nalı can simidi Açık uçlu, U biçimli, gezi teknelerinde yaygın Şişme can simidi Kutu içinde saklanır, atılınca şişer Kurtarma halkası (sling) Kişiyi kaldırmaya yarayan kayışlı yüzer halka Montaj Yeri Kokpitte veya kıç vardavelasında Dümenciden hızla ulaşılabilecek konumda Tutucusundan tek hareketle çıkarılabilecek şekilde Can simidi bağlanıp kilitlenmemelidir. Acil durumda saniyeler önemlidir. Doğru Atış Yöntemi "Denize adam düştü" diye bağırın. Kişiyi gözden kaybetmeyin ve elinizle gösterin. Simidi kişinin rüzgâr üstüne ve biraz ötesine atın. Halatı çekerek simidi kişiye yaklaştırın. Kişi simide tutununca tekneye çekin. Simit doğrudan kişinin başına atılmaz. Sık Sorulan Sorular Can simidi halatı ne uzunlukta olmalıdır? SOLAS gemilerinde halatlı simitlerde halat en az 30 metredir. Gezi teknelerinde uzunluk teknenin boyuna göre seçilir. Can simidi ne sıklıkla kontrol edilir? Sezon başında ve periyodik olarak kontrol edilir. Kabuk, halat ve ışık incelenir. At nalı simidin avantajı nedir? Kişi simidin içine kolayca girer. Simit, kişinin koltuk altlarını destekler. İlgili Terimler At Nalı Can Simidi, Kurtarma Halkası, MOB Şamandırası, Cankurtaran Halatı, Denize Adam Düştü, Can Yeleği.

Denize Adam Düştü

Denize adam düştü , teknedeki bir kişinin denize düştüğü acil durumu ve bu durumu bildiren uyarıdır. Bu uyarı, teknedeki herkesin kurtarma için hemen harekete geçmesini sağlar. Denize Adam Düştü Nedir? Bir kişi denize düştüğünde tekne ilerlemeye devam eder. Birkaç saniye içinde kişiyle tekne arasında mesafe açılır. Dalgalı denizde suda bir kişinin başı kolayca gözden kaybolur. Bu nedenle ilk saniyelerde doğru hareket etmek hayati önem taşır. Kurtarmanın Üç Aşaması Aşama Amaç Konum belirleme Kişiyi gözden kaybetmemek Geri dönüş Tekneyi kişinin yanına getirmek Tekneye alma Kişiyi sudan güvenle çıkarmak İlk Tepki "Denize adam düştü" diye bağırın. Kişiyi gözle izleyen bir gözcü atayın. Can simidini ve MOB şamandırasını atın. MOB tuşuna basın. Motorlu teknede pervaneyi kişiden uzak tutun. Geri Dönüş Manevraları Manevra Açıklama Hızlı durma Tekne hemen döndürülerek kişinin yakınında tutulur Williamson dönüşü Tekne önce bir yana, sonra ters yöne dönerek kendi izine girer Anderson dönüşü Tekne kişinin bulunduğu tarafa tam dönüş yapar Yelkenli için yelken manevrası Rüzgâr altına kaçılır, tramola veya kavança ile dönülür Williamson dönüşü, gece veya kişi gözden kaybolduğunda gemilerde kullanılan bir yöntemdir. Tekne kendi rotasının tersine, aynı hat üzerine döner. Kişiye Yaklaşma Kişiye rüzgâr altından yaklaşın. Pervaneyi kişiye yakın çalıştırmayın. Tekneyi kişinin rüzgâraltı tarafında durdurun. Halat veya kurtarma halkası atın. Tekneye Alma Yöntemleri Yöntem Açıklama Yüzme merdiveni Kişi bilinçliyse kendisi çıkar Kurtarma halkası ve palanga Kişi kemerle bağlanıp palangayla kaldırılır Kurtarma ağı veya platformu Kişi ağın üzerine çekilir Tender bot Kişi önce bota alınır Soğuk sudan çıkarılan kişi mümkünse yatay konumda kaldırılır. Bu yöntem, ani kan basıncı düşüşü riskini azaltır. Soğuk Su Etkileri Aşama Etkisi Soğuk şok İlk dakikada nefes nefese kalma Kas yorgunluğu Kolların ve bacakların güç kaybı Hipotermi Vücut sıcaklığının düşmesi Can yeleği, soğuk şok sırasında kişinin başını su üstünde tutar. Sık Sorulan Sorular En sık yapılan hata nedir? Kişiyi gözden kaybetmektir. Bir kişinin yalnızca suya düşeni izlemesi gerekir. Tatbikat ne sıklıkla yapılır? Her sezon ve yeni mürettebatla yapılması önerilir. Yardım ne zaman çağrılır? Kişi hemen alınamıyorsa veya gözden kaybolduysa VHF ile tehlike çağrısı yapılır. İlgili Terimler MOB, MOB Şamandırası, Kurtarma Halkası, Can Simidi, Palanga, Emniyet Kemeri.

Tüm terimlere dön