Denizcilik sözlüğü

Sancak Feneri

Tanım

Sancak feneri, teknenin sancak (sağ) bordasında bulunan yeşil renkli seyir feneridir. Sancak feneri, teknenin sağ tarafını gece diğer teknelere gösterir.

Sancak Feneri Nedir?

Sancak feneri, borda fenerlerinden biridir. Karşı tarafta kırmızı iskele feneri bulunur. Fener, teknenin tam önünden başlayarak sağ tarafa doğru belirli bir yay boyunca görülür. Arkadan bakan bir gözlemci sancak fenerini göremez.

COLREG Şartları

Özellik	Değer
Renk	Yeşil
Görünürlük açısı	112,5°
Başlangıç	Tam baş üstü (0°)
Bitiş	Kirişin 22,5° gerisi
Kaynak kural	COLREG 1972 Kural 21

Görünürlük Mesafesi

COLREG 1972 Kural 22'ye göre:

Tekne Boyu	Asgari Mesafe
12 m'den kısa	1 deniz mili
12–50 m	2 deniz mili
50 m ve üzeri	3 deniz mili

Kombine Borda Feneri

Boyu 20 metreden kısa tekneler, sancak ve iskele fenerlerini tek bir gövdede birleştirebilir. Bu fener genellikle baş vardavelasına veya baş güverteye monte edilir. Fenerde yeşil ve kırmızı lensler bir bölmeyle ayrılır.

Üç Renkli Fener

Boyu 20 metreden kısa yelkenliler, seyirde borda ve pupa fenerlerini direk tepesinde tek bir fenerde birleştirebilir. Bu fenere üç renkli fener denir. Üç renkli fener, motorla seyirde kullanılmaz.

Montaj Kuralları

Feneri teknenin sağ bordasına veya baş tarafına yerleştirin.
Fenerin tam ileriye baktığını kontrol edin.
Işığın tekne gövdesine veya donanıma takılmadığını doğrulayın.
Fener, karşı bordadan görülmeyecek şekilde ekranlanmalıdır.
COLREG Ek I'deki konum ve ekran şartlarını uygulayın.

Bakım ve Kontrol

Lensin temiz ve çatlaksız olduğunu kontrol edin.
Gövdeye su girip girmediğini kontrol edin.
Bağlantı kablolarında korozyon arayın.
Sezon başında feneri yakarak test edin.

Sancak Fenerini Görmek

Gece yalnızca yeşil fener görülüyorsa karşıdaki teknenin sancak tarafı gözlemciye dönüktür. Bu durumda gözlemcinin teknesi, karşı teknenin iskele tarafındadır.

Sık Sorulan Sorular

Sancak feneri neden yeşildir?

Renkler uluslararası kurallarla standartlaştırılmıştır. Yeşil sağ, kırmızı sol bordayı gösterir.

Sancak feneri yanmıyorsa ne olur?

Diğer tekneler teknenin yönünü doğru okuyamaz. Arıza giderilmeden gece seyre çıkılmaz.

LED sancak feneri onaylı olmalı mı?

COLREG şartlarını karşıladığı belgelenmiş fenerler tercih edilir.

İlgili Terimler

İskele Feneri, Seyir Feneri, Pupa Feneri, Sancak, LED Seyir Feneri, Silyon Feneri.

İlgili terimler

LED Seyir Feneri

LED seyir feneri , ışık kaynağı olarak ışık yayan diyot (LED) kullanan seyir feneridir. LED fenerler, COLREG 1972'nin renk, açı ve görünürlük şartlarını karşılayacak şekilde tasarlanır. LED Seyir Feneri Nedir? LED fenerler, akkor ampullü fenerlerin yerini alan modern ürünlerdir. LED, elektrik enerjisini doğrudan ışığa çevirir. Doğru renkte LED, renkli lens ihtiyacını azaltır. LED'ler, mercekler ve yansıtıcılarla COLREG'in istediği açıya yönlendirilir. Akkor Fenerle Karşılaştırma Özellik LED Fener Akkor Fener Enerji tüketimi Düşük Yüksek Ömür Uzun Kısa Titreşim dayanımı Yüksek Düşük Isı Düşük Yüksek Ampul değişimi Genellikle gerekmez Sık gerekir Renk kararlılığı LED rengiyle sağlanır Lens rengine bağlıdır Enerji Tasarrufu Örneği Akkor bir demir feneri yaklaşık 10 W, LED demir feneri yaklaşık 2 W tüketebilir. 12 V sistemde 10 saatlik bir gecede: Akkor fener: 10 W × 10 saat ÷ 12 V ≈ 8,3 Ah LED fener: 2 W × 10 saat ÷ 12 V ≈ 1,7 Ah Değerler modele göre değişir. Onay ve Belgeler LED fenerin COLREG şartlarını karşıladığını gösteren onay belgeleri bulunur. Örnekler: Avrupa Birliği'nde gemiler için 2014/90/EU Deniz Teçhizatı Direktifi kapsamında dümen işareti Alman Federal Denizcilik ve Hidrografi Dairesi (BSH) tip onayı ABD Sahil Güvenlik (USCG) onayı Onaylı fenerlerin gövdesinde görünürlük mesafesi (örneğin "2 NM") yazar. Elektromanyetik Parazit LED sürücüleri anahtarlama devreleri kullanır. Kalitesiz sürücüler, VHF telsiz ve AIS alıcısında parazit oluşturabilir. Denizcilik tipi LED fenerler, parazit açısından test edilir. Seçim Ölçütleri Fener türünü ve rengini belirleyin. Tekne boyuna uygun görünürlük mesafesini seçin. Onay belgesini kontrol edin. Sistem gerilimine uygunluğu doğrulayın. Montaj yerine uygun gövde biçimini seçin. Mevcut Fenerin LED'e Dönüştürülmesi Akkor fenerin ampulü LED ampulle değiştirilebilir. Ancak bu değişiklik fenerin onaylı ışık dağılımını bozabilir. Renk ve mesafe uygunluğu belirsizleşir. Bu nedenle onaylı LED fenerin tamamen değiştirilmesi tercih edilir. Sık Sorulan Sorular LED fenerin rengi zamanla değişir mi? Kaliteli LED'ler rengini uzun süre korur. Lens ve gövde UV'den etkilenebilir. LED fener arızalanırsa onarılır mı? Çoğu LED fener sızdırmaz gövdeyle üretilir ve bütün olarak değiştirilir. LED fener soğukta çalışır mı? LED'ler düşük sıcaklıkta verimli çalışır. İlgili Terimler Seyir Feneri, Marin LED, Demir Feneri, Sancak Feneri, İskele Feneri, Marin Aydınlatma.

Pupa Feneri

Pupa feneri , teknenin kıçında bulunan ve arkaya doğru ışık veren beyaz seyir feneridir. Pupa feneri, teknenin arkasından yaklaşan teknelere konumu gösterir. Bu fenere "kıç feneri" de denir. Pupa Feneri Nedir? Pupa feneri, teknenin tam arkasından başlayarak her iki yana belirli bir açıyla görülür. Borda fenerlerinin görülmediği arka bölgeyi kapsar. Böylece borda fenerleri ve pupa feneri birlikte teknenin çevresinin tamamını aydınlatır. COLREG Şartları Özellik Değer Renk Beyaz Görünürlük açısı 135° Yönü Tam kıçtan her iki yana 67,5° Kaynak kural COLREG 1972 Kural 21 Görünürlük Mesafesi COLREG 1972 Kural 22'ye göre: Tekne Boyu Asgari Mesafe 12 m'den kısa 2 deniz mili 12–50 m 2 deniz mili 50 m ve üzeri 3 deniz mili Fenerlerin Açı Uyumu Fener Açı Sancak feneri 112,5° İskele feneri 112,5° Pupa feneri 135° Toplam 360° Üç fener birlikte teknenin çevresini tamamen kapsar. Pupa Fenerini Görmek Gece yalnızca beyaz bir fener görülüyorsa iki olasılık vardır. Gözlemci bir teknenin arkasında olabilir. Ya da karşıdaki tekne demirde olabilir. Ek bilgi için fenerin hareketi ve diğer ışıklar izlenir. COLREG 1972 Kural 13'e göre arkadan yetişen tekne, yetişilen tekneye yol verir. Kullanım Durumları Seyirdeki motorlu teknelerde zorunludur. Seyirdeki yelkenlilerde zorunludur. 12 metreden kısa motorlu teknelerde silyon ve pupa yerine her yönden görünür beyaz fener kullanılabilir. 20 metreden kısa yelkenlilerde üç renkli fenerde birleştirilebilir. Montaj Kuralları Feneri kıça, mümkün olduğunca merkez hatta yerleştirin. Işığın tam arkaya baktığını kontrol edin. Motor, bimini veya tender botun ışığı kapatmadığını doğrulayın. Fenerin ileriye ışık sızdırmadığını kontrol edin. Sık Sorulan Sorular Pupa feneri ile demir feneri aynı mıdır? Hayır. Pupa feneri 135 derece, demir feneri 360 derece görülür. Tender bot pupa fenerini kapatırsa ne olur? Arkadan gelen tekneler teknenin konumunu göremeyebilir. Fener konumu buna göre ayarlanır. Pupa feneri LED olabilir mi? Evet. COLREG şartlarını karşıladığı belgelenmiş LED fenerler kullanılabilir. İlgili Terimler Seyir Feneri, Sancak Feneri, İskele Feneri, Silyon Feneri, Kıç, Her Yönden Görünür Fener.

Sancak

Sancak , tekneye kıçtan başa doğru bakıldığında sağ taraftır. İngilizcede bu tarafa "starboard" denir. Sancak Nedir? Sancak, teknenin sağ bordasını ifade eder. Bu terim, kişinin teknedeki konumundan bağımsızdır. Teknenin kıçına bakan kişi için de sancak, teknenin sağ tarafıdır. Bu tanım, yön karışıklığını önler. Sancağın karşıtı iskeledir. İskele, teknenin sol tarafıdır. Sancak ile İlgili Terimler Terim Anlamı Sancak borda Teknenin sağ yan yüzeyi Sancak feneri Sağ bordadaki yeşil seyir feneri Sancak kontra Rüzgârı sağ taraftan alarak yelken seyri Sancağa dön Dümeni sağa kır Sancak baş omuzluk Sağ ön çapraz yön Sancak Feneri COLREG 1972 Kural 21, sancak fenerini tanımlar. Sancak feneri yeşil renklidir. Fener, tam baştan itibaren sağ tarafa doğru 112,5 derecelik yay boyunca görülür. Bu yay, kirişin 22,5 derece gerisinde biter. Gece bir teknenin yeşil fenerini gören kişi, o teknenin sancak tarafını görür. Yol Hakkında Sancağın Rolü COLREG 1972 Kural 15, motorlu teknelerin kesişme durumunu düzenler. Diğer tekneyi sancak tarafında gören tekne yol verir. Yol veren tekne, diğerinin önünden geçmekten kaçınır. COLREG 1972 Kural 14, karşılaşma durumunu düzenler. Karşı karşıya gelen iki motorlu tekne rotasını sancağa değiştirir. Böylece iki tekne birbirinin iskele tarafından geçer. IALA Şamandıra Sistemi Uluslararası Deniz Seyrine Yardımcılar ve Fener İdareleri Birliği (IALA), şamandıra sistemini belirler. Türkiye, IALA A bölgesindedir. Bu bölgede limana girişte yeşil şamandıralar sancak tarafta bırakılır. Sık Sorulan Sorular Sancak ile iskeleyi nasıl ayırt ederim? Teknenin kıçında durup başa bakın. Sağ tarafınız sancak, sol tarafınız iskeledir. Sancak feneri yeşil, iskele feneri kırmızıdır. Sancak terimi yelkende nasıl kullanılır? Rüzgârı sancak taraftan alan yelkenli "sancak kontra" seyreder. COLREG 1972 Kural 12'ye göre iki yelkenli karşılaştığında sancak kontra seyreden tekne yol hakkına sahiptir. Sancak tarafından yanaşma neden tercih edilebilir? Tek pervaneli teknelerde pervanenin dönüş yönü, geri viteste kıçı bir tarafa çeker. Bu etkiye pervane yürüme etkisi denir. Kaptan, yanaşma tarafını bu etkiyi dikkate alarak seçer. İlgili Terimler İskele, Sancak Feneri, Borda, Baş, Kıç, Seyir Feneri.

Seyir Feneri

Seyir feneri , teknenin gece ve kısıtlı görüşte konumunu, yönünü ve durumunu diğer teknelere bildiren yasal fenerdir. Seyir fenerlerinin özelliklerini COLREG 1972 belirler. Seyir Feneri Nedir? COLREG 1972, Uluslararası Denizde Çatışmayı Önleme Kuralları'dır. Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) tarafından yönetilir. Kurallar, fenerlerin renklerini, görünürlük açılarını, mesafelerini ve konumlarını tanımlar. Fenerler gün batımından gün doğumuna kadar ve kısıtlı görüşte gösterilir. Seyir Feneri Türleri Fener Renk Görünürlük Açısı Konum Silyon feneri Beyaz 225° Direk üzerinde, ileriye bakar Sancak feneri Yeşil 112,5° Sağ borda İskele feneri Kırmızı 112,5° Sol borda Pupa feneri Beyaz 135° Kıç Her yönden görünür fener Beyaz veya renkli 360° Duruma göre Açılar COLREG 1972 Kural 21'de tanımlanır. Görünürlük Mesafeleri COLREG 1972 Kural 22, fenerlerin asgari görünürlük mesafelerini tekne boyuna göre belirler. Fener 12 m'den kısa 12–20 m 20–50 m Silyon feneri 2 deniz mili 3 deniz mili 5 deniz mili Borda fenerleri 1 deniz mili 2 deniz mili 2 deniz mili Pupa feneri 2 deniz mili 2 deniz mili 2 deniz mili Tekne Türüne Göre Fener Düzeni Seyirdeki motorlu tekne (Kural 23): Silyon, borda ve pupa fenerleri. 12 m'den kısa motorlu tekne: Silyon ve pupa yerine tek her yönden görünür beyaz fener ile borda fenerleri. Seyirdeki yelkenli (Kural 25): Borda ve pupa fenerleri. Silyon feneri yakılmaz. 20 m'den kısa yelkenli: Bu fenerler direk tepesinde tek bir üç renkli fenerde birleştirilebilir. Demirdeki tekne (Kural 30): Her yönden görünür beyaz demir feneri. Fenerlerin Okunması Gece görülen fenerler, diğer teknenin yönünü gösterir. Örnek: Yalnızca kırmızı fener görülüyorsa teknenin iskele tarafı gözlemciye dönüktür. Kırmızı ve yeşil birlikte görülüyorsa tekne gözlemciye doğru gelmektedir. Onaylı Fener Fenerlerin COLREG şartlarını karşıladığını gösteren onay işaretleri bulunur. Avrupa Birliği'nde gemiler için 2014/90/EU Deniz Teçhizatı Direktifi geçerlidir. Gezi teknelerinde onaylı ve görünürlük mesafesi belirtilmiş fenerler tercih edilir. Sık Sorulan Sorular Yelkenli motorla seyrederken hangi fenerleri yakar? Motorlu tekne sayılır ve silyon feneri yakar. Fener ampulü yandığında ne yapılır? Teknede yedek ampul veya yedek fener bulundurulur. Fenersiz seyir yasal ve güvenlik riski oluşturur. Fenerler gündüz yakılır mı? Sis gibi kısıtlı görüş koşullarında gündüz de yakılır. İlgili Terimler Sancak Feneri, İskele Feneri, Pupa Feneri, Silyon Feneri, Demir Feneri, Her Yönden Görünür Fener.

Tüm terimlere dön